Als klein kind vond ik ze al prachtig, de rupsen en de vlinders,
vooral de nachtvlinders.die door iedereen om mij heen motten werden
genoemd.
Ook nu nog hoor ik mensen het over grote en kleine motten hebben, en
dan met een gezicht erbij van oh bah. Misschien, vraag ik mij dan af
hebben sommige mensen zo’n afkeer van de nachtvlinders, omdat ze om hun
heen fladderen als het schemerig buiten aan het worden is, en ze niet
goed weten wat er nu langs hun heen vliegt.
 |
| Gewoon kroeskopje - Nemapogon cloacella |
Toch zitten ze er niet helemaal naast want er bestaan terdege wel echte motten. Dit zijn kleine vlindertjes die tot de
Microvlinders worden gerekend.
Vroeger als kind ging ik er vaak op uit om rupsen te zoeken overal
had je toen wel braakliggende terreintjes met bloemen, kruiden,
brandnetels, struiken en bomen, en ook de grote moestuin van mijn vader
herbergde vaak rupsen, meestal van het Groot Koolwitje, die tot de
Dagvlinders
behoord. Mijn vader was met die rupsen trouwens minder blij. Heel vaak
zag je ook rupsen op de kool zitten waarvan het leek dat de rups jongen
kreeg. Die moest ik van mijn vader lekker laten zitten.
 |
| Rups Groot koolwitje – Pieris brassicae met larven van een Sluipwesp |
Pas veel later begreep ik dat het de larven van een sluipwesp waren,
die de rups als gastheer gebruikten, en langzaam maar zeker de rups aan
het opeten waren.
De rupsen die ik ving kwamen in een oud plastic aquarium, met
daaroverheen een raamwerk met vlieggaas. Dat aquarium zag er best wel
mooi uit, grond graspollen verse takjes met eikenblad, wat stro of hooi,
koolblad, sla maar ook brandnetels. En dat werd iedere dag ververst.
Mijn vader vond het allemaal prima, maar mijn moeder ergerde zich vaak
aan die hobby, ze vond dat niet echt iets voor meisjes. Wat ik wel een
vervelend karweitje vond, dat was om brandnetels te plukken, maar met
een paar afgedankte huishoud handschoenen van mijn moeder lukte dat
aardig. Heel veel rupsen vind je trouwens op brandnetels, vooral die van
de dagvlinders.
Tot voor kort hadden wij in onze kennissenkring iemand, die op zijn
manier altijd het beste met de natuur voor had. Een aantal jaren terug,
besloten hij en zijn vrouw om de grote tuin opnieuw aan te laten leggen
door een hovenier. Het moest een soort van vlindertuin worden, met
allerlei bloeiers die veel vlinders zouden lokken. Eerlijk is eerlijk
het zag er prachtig uit, maar op mijn vraag waar de hoek met brandnetels
was voor de eitjes en de rupsen, reageerde hij toch wat lichtelijk
geiriteerd met de opmerking, dat hij toch echt niet van plan was om
brandnetels in zijn tuin te laten groeien.
De rupsen die ik in de plastc bak hield waren vaak rupsen van behorend tot de
Macrovlinders,die
meestal ‘s nachts vliegen, zoals de Wapendrager (Phalera-bucephala) ,
die ik toen Eikenrupsen noemde, omdat ik ze op eikenbladeren vond. Een
gele rups met kleine zwart wittevlekjes, kort behaard met hier en daar
enkele lange haren.
Wapendrager-Phalera bucephala
 |
| Rups Witvlakvlinder-Orgyia-antiqua |
In een haag een eindje verder op in de straat waar ik als kind woonde, waren bijna altijd rupsen van de Witvlakvlinder (Orgyia
antiqua), te vinden, een rups met witte borsteltjes, op zijn rug . Maar
mijn favorieten waren de langharige rupsen. meestal rood of rood/zwart
van kleur.
De rupsen van de Kleine beer (Phragmatobia fuliginosa) en de Grote beer-(Arctia caja).
 |
| Grote beer - Arctia caja |
 |
| Kleine beer - Phragmatobia fuliginosa |
|
|
Op een dag vond ik een prachtige langharige rups neongroen van kleur
met witte borsteltjes en een rood staartje. De rups liep op de weg, en
een auto reed er langs op. Snel de rups opgepakt en in het emmertje
gedaan wat ik op dat moment bij mij had, en op de step terug naar huis
met de grote schat. Een oudere jongen die al niet meer op de lagere
school zat, vroeg aan mij wat ik in dat emmertje had zitten, en vol
trots liet ik de prachtige rups aan hem zien.
 |
| Rups Meriansborstel-Calliteara-pudibunda |
Dat had ik beter niet kunnen doen, want hij vond het schijnbaar wel
leuk, om met zijn duim de rups dood te drukken, want hij had de grootste
lol daarom, en helemaal om het feit dat ik er om moest huilen. Nooit
ben ik meer zo’n rups tegen gekomen, pas in 2010 vond ik er 1 in
Eerbeek. Het bleek de rups van de Meriansborstel
(Calliteara-pudibunda)te zijn, en in het echt net zo mooi als in mij
herinnering.
De rupsen werden trouwens goed verzorgd en op een dag gingen ze zich
verpoppen. De ene rups kreeg een soort tweede huid om zich heen met rare
uitstekels, en was alleen nog maar in staat om rare kronkels te maken
bij aanraking, en de andere rups spon een coconnetje om zich heen.
 |
| Pop Groot koolwitje – Pieris brassicae. |
Maar op een dag als je geluk had was het zover en kwam er een vlinder
uit de pop, eerst nog wat verkreukeld, maar als de vleugels al trillend
opgepompt waren, klaar om te vliegen, en klaar om los gelaten te
worden, want zo gaf mijn vader altijd aan, je doet vlinders geen plezier
om ze vast te houden, want ze hebben de vleugels niet voor niets
gekregen. Altijd weer een mooi moment om de vlinders los te laten. Van
sommige vlinders wist ik de naam, maar van anderen helemaal niet. Pas
veel later kwam ik daar dan achter. Ook nu lukt het mij lang niet altijd
om een nachtvlinder op naam te brengen, en dan hoop ik maar dat de
echte deskundigen van Waarneming.nl mij kunnen helpen .
Elke zomer hoop ik dat ik nog een keer de nachtvlinder uit mijn jeugd
vind de Grote beer. De zomer is al weer bijna voorbij, en dat betekent
dat de kans op het vinden van de Grote beer steeds kleiner gaat worden.
De vlinder is prachtig, en eigenlijk zou dat vinden toch moeten lukken,
wat het is een hele algemene vlinder, maar ik zie ze helaas nooit meer.
Of ik ben ziende blind.
In de plaats van een foto, heb ik een tekening van de vlinder
gemaakt, om te laten zien hoe de Grote beer eruit ziet, maar in het echt
is de vlinder nog mooier. Maar wie weet heb ik deze zomer geluk.
 |
| Grote beer - Arctia caja |